Soğan fiyatları son günlerde yeniden gündemde. Marketlerde kilogram fiyatının 50 lirayı aşması ve hükümetin fiyat artışını dengelemek amacıyla ithalat kararı almasının ardından gözler üreticilere çevrildi.
Bursa'nın Yenişehir ilçesine bağlı Eğence Mahallesi'nde üretim yapan çiftçi Halil Erdin Doğan, bu yıl yaklaşık 100 ton soğan hasat ettiğini, bunun 75 tonunu kilogramı 32-33 liradan tüccara sattığını söyledi.
SOĞAN FİYATI NORMAL SEVİYEDE
Doğan'a göre markette görülen fiyat ile tarladaki fiyat arasında önemli bir maliyet zinciri bulunuyor.
"Ben 32-33 liraya satıyorum. Bunun üzerine yaklaşık 1 lira bağlama, 2 lira da nakliye ekleniyor. Tüccar 40 liraya satıyor, pazarda ve markette de 50 liraya kadar çıkıyor. Bana göre bu fiyatlar normal."
"Geçen yıl yüzüne bakan yoktu"
Bugünkü fiyatların tek başına değerlendirilmemesi gerektiğini söyleyen Doğan, geçen yıl yaşanan tabloyu hatırlattı.
"Geçen yıl soğanın yüzüne bakan yoktu. Tarlada 3-5 liraydı. Maliyetini bile kurtarmıyordu."
Üreticiye göre bu yıl fiyatların yükselmesinin temel nedeni, yağışlar nedeniyle ekim alanlarının azalması.
"Bu yıl ekim az oldu. Soğan para etti. Ama herkes yalnızca bugünkü fiyatı konuşuyor."
"Bir kilo soğanın maliyeti 22-25 lira"
Doğan, üretim maliyetlerinin son bir yılda ciddi şekilde arttığını belirtti.
Geçen yıl bir dekar soğanın söküm işçiliğinin 1.600 lira olduğunu, bu yıl ise 3 bin liraya yükseldiğini söyleyen Doğan, mazot, gübre, sulama ve diğer giderlerle birlikte ortalama bir kilogram soğanın üreticiye maliyetinin 22-25 lira arasında olduğunu ifade etti.
"Biz 32 liraya satıyoruz. Bunun nesi pahalı? Emeğin, masrafın, giderin hiç mi değeri yok?"
"Tarlamı satsam 10 milyon eder"
Üretimin ciddi yatırım gerektirdiğini söyleyen Doğan, çiftçinin de para kazanması gerektiğini vurguladı.
"Tarlamı satsam 10 milyon lira eder. Ben bu tarladan hiç para kazanmayayım mı? Çiftçi zarar edince tarlalar satılıyor."
Doğan'a göre son yıllarda yaşanan zararlar nedeniyle yalnızca kendi köyü ve çevresinde 4-5 bin dönüm tarım arazisi el değiştirdi.
"Son 10 yılda bizim köyün çevresinde 4-5 bin dönüm tarla satıldı."
"Pahalı diyen gelsin bir gün soğan söksün"
Soğanın pahalı olduğunu söyleyenlere de seslenen üretici, hasadın zorluğunu şöyle anlattı; "Pahalı diyen gelsin bu güneşin altında bir gün soğan söksün, bakalım ondan sonra pahalı diyecek mi?"
Doğan, fiyat tartışmalarında yalnızca tüketici fiyatlarının gündeme geldiğini, üreticinin zarar ettiği yılların ise unutulduğunu söyledi.
"Geçen yıl 5 liraya soğan alıp 3 liraya satan halciler vardı. Çiftçi zarar etti ama kimse konuşmadı. Bu yıl para edince herkes soğanı konuşuyor."
