Bulgaristan sınırında yapılan resmi kontroller, Türkiye’den ihraç edilen domateslerde gıda güvenliği açısından ciddi bir sorunu ortaya koydu.
20 Mart 2026 tarihli bildirimlere göre, ürünlerde iki farklı pestisit maddesinin yasal limitlerin üzerinde olduğu belirlendi. Bu durum üzerine söz konusu domates sevkiyatı sınırdan geri çevrildi.
BÖCEK ÖLDÜRÜCÜ KALINTILARI SINIR DEĞERLERİ AŞTI
Analiz sonuçlarına göre domateslerde tespit edilen indoksakarb kalıntısı 0,041 mg/kg seviyesinde ölçülürken, bu değer Avrupa Birliği’nin belirlediği 0,01 mg/kg limitinin yaklaşık dört katına ulaştı.
Benzer şekilde asetamiprid kalıntısı da 0,132 mg/kg olarak tespit edildi ve 0,06 mg/kg’lık yasal sınırı aştı. Her iki pestisitin de maksimum kalıntı limitlerini aşması, ürünlerin piyasaya girişinin engellenmesine neden oldu.
SİNİR SİSTEMİNE ZARAR VEREN KİMYASALLAR
Bilimsel değerlendirmelere göre bu iki pestisit maddesi özellikle sinir sistemi üzerinde etkili. İndoksakarb, böceklerde sinir iletimini durdurarak etkili olan bir insektisit olarak biliniyor.
Memelilerde düşük dozlarda sınırlı toksisite gösterse de yüksek maruziyet durumunda nörotoksik etkiler oluşturabileceği değerlendiriliyor.
Asetamiprid ise neonikotinoid grubunda yer alıyor ve sinir sistemi üzerinde etki gösteriyor; bazı çalışmalarda nörolojik gelişim ve hormonal sistem üzerinde potansiyel etkileri tartışılıyor.
Özellikle çocuklar gibi hassas gruplar açısından bu tür kalıntıların daha dikkatle değerlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
1 AY ÖNCE DE AYNI KİMYASAL ÇIMIŞTI
Öte yandan bu gelişme, daha önce yaşanan benzer bir vakayı da yeniden gündeme getirdi. Gidabulteni.com’da 9 Şubat’ta yayımlanan haberde, Türkiye’den gönderilen taze domatesler için yine sınır reddi kararı alındığı aktarılmıştı.
3 Şubat 2026 tarihli analizlerde indoksakarb kalıntısı 0,117 mg/kg seviyesinde ölçülmüş ve bu değer yasal limitin yaklaşık 10 katı olarak kayıtlara geçmişti. Bu nedenle ürünlerin Avrupa Birliği’ne girişine izin verilmemişti.
İndoksakarb, tarımda yaygın kullanılan ve sodyum kanal blokeri olarak çalışan bir insektisit. Domates üretiminde sık kullanılan bu maddenin, uygulama ile hasat arasında belirli bir bekleme süresi gerektirdiği de bilinen kritik kurallar arasında yer alıyor.
Son yaşanan bu sınır reddi, pestisit kalıntılarının hem ihracat hem de halk sağlığı açısından taşıdığı riskleri bir kez daha ortaya koydu.
