Çin’in Gansu eyaletindeki Tianshui kentinde, çocuklara sunulan yiyeceklere gıdaya uygun olmayan boya katılmasıyla ortaya çıkan zehirlenme davasında karar açıklandı. Lanzhou Orta Halk Mahkemesi, Heshi Peixin kreşinin işletmecisi Li Huifang’ı müebbet hapis cezasına çarptırdı. Kreş yöneticisine 15 yıl, dört mutfak çalışanına ise 6 ile 8 yıl arasında hapis cezaları verildi.
Yemekler daha renkli görünsün diye boya katıldı
DW Türkçe’nin aktardığı soruşturma bulgularına göre Çin’de kreş işletmecisi ve yöneticisi, çocuklara ve çalışanlara sunulan yemeklerin daha renkli ve çekici görünmesi için mutfak personeline boya kullanma talimatı verdi. Ambalajlarında gıdada kullanıma uygun olmadığı açıkça belirtilen boyalar, kek ve dolgulu hamur işlerinde kullanıldı.
Temmuz 2025’te ortaya çıkan olayda, test edilen 251 çocuğun 247’sinde ve 28 çalışanda yüksek kan kurşun düzeyi saptandı. İncelenen iki yemek örneğindeki kurşun miktarının, Çin’in gıda standartlarında izin verilen seviyenin 2 bin katından fazla olduğu belirlendi.
Türkiye’de yasaklı boya hangi ürünlerde bulundu?
Türkiye’de de gıdada kullanımına izin verilmeyen boyalar, Bakanlığın kamuoyuna açıkladığı denetim sonuçlarına yansıdı. Gıda Bülteni’nin incelediği, 1 Haziran–12 Ekim 2026 tarihleri arasında yayımlanmış 24 ürün kaydının tamamında aynı uygunsuzluk yer aldı:
“Gıdada Kullanımına İzin Verilmeyen Boya Tespiti.”
Tarım ve Orman Bakanlığının kamuoyu duyurularına ait incelenen liste görüntülerindeki 24 kayıt, ürün türlerine göre şöyle dağılıyor:
| Ürün grubu | Kayıt sayısı | Listede yer alan ürünler |
|---|---|---|
| Çay | 8 | Siyah çay ve demlik poşet siyah çay |
| Sumak | 5 | Sumak |
| Kırmızı biber | 5 | Kırmızı toz biber, toz kırmızıbiber, pul biber ve acı pul kırmızı biber |
| Baharat karışımları | 3 | Sucuk harcı, sucuk kombi ve sucukluk baharat karışımı |
| Renklendiriciler | 2 | “Doğal kırmızı %10 su bazlı naturel red” ve “Hibiscus” adıyla listelenen renklendiriciler |
| Sirke | 1 | Gül sirkesi |
| Toplam | 24 |
Çay ve baharat grupları, toplam 24 kaydın 21’ini oluşturdu.
Sekiz çay ürününde izin verilmeyen boya
Çay grubunda Nurçay Filiz, Nurçay Altın Başak, Kravatlı Çay, Elmas, Dimsam, Ayder Timya ve Çay Zamanı adlarıyla listelenen ürünler bulunuyor. Sekizinci kayıtta ise marka alanı boş bırakılırken ürün adı “Behiç Çay Export Siyah Çay” olarak belirtiliyor.
Sumak kayıtları Değirmen Tarsus, Kayar Baharat, Gimsaş, Aladeep ve Erbalcı Baharat markaları altında yer alıyor.
Kırmızı ve pul biber grubunda ise Öztürk Baharat, Tanın Telibisoğlu, Başköylü Baharat, Maraşım Biber ve Baharat ile Karbi Baharat adları bulunuyor.
Sucuk harcı ve gül sirkesi de listede
Boya tespit edilen baharat karışımları, Lezot markalı 500 gramlık sucuk harcı, Tomurcuk Baharat markalı “sucuk kombi” ve Şifacızade markalı sucukluk baharat karışımı olarak sıralanıyor.
Renklendirici grubunda Ceneviz markalı “Doğal Kırmızı %10 Su Bazlı Naturel Red” ile Polyfooding markalı “Hibiscus” yer alıyor. Sirke grubundaki kayıt ise Harrem markalı 500 mililitrelik gül sirkesine ait.
İncelenen görüntülerdeki en son duyuru, 12 Ekim 2026 tarihli Lezot sucuk harcı kaydı. Bu üründe parti numarası 22052601 olarak açıklanıyor.
Türkiye’ye ilişkin sayım, paylaşılan Bakanlık listesi görüntülerindeki 24 ürün kaydına dayanıyor; tarihler kamuoyu duyuru tarihlerini gösteriyor. Kayıtlarda boyaların kimyasal adı ve miktarı açıklanmadığından, Türkiye’deki tespitlerin Çin’de zehirlenmeye yol açan kurşun içeren boyalarla aynı madde olduğu söylenemiyor.
