Türkiye'den ihraç edilen biberlerle ilgili Avrupa Birliği'nin RASFF (Gıda ve Yem için Hızlı Alarm Sistemi) kayıtlarına yeni bir pestisit bildirimi eklendi.
21 Ağustos 2026 tarihli bildirimde, Türkiye'den gönderilen taze biberlerde emamectin, formetanate ve tebufenpyrad olmak üzere üç farklı pestisit kalıntısı tespit edildi.
Numune 19 Ağustos'ta Bulgaristan sınırında alındı. Sevkiyatın sınırda tutulduğu ve ürünler için imha kararı verildiği kayıtlara geçti.
En çarpıcı sonuç: Tebufenpyrad yaklaşık 50 kat
Analiz sonuçları üç pestisitte de mevzuatta belirtilen maksimum kalıntı limitlerinin aşıldığını gösteriyor.
| Etken madde | Tespit edilen | Maksimum limit | Yaklaşık aşım |
|---|---|---|---|
| Tebufenpyrad | 0,496 mg/kg | 0,01 mg/kg | 49,6 kat |
| Formetanate | 0,025 mg/kg | 0,01 mg/kg | 2,5 kat |
| Emamectin | 0,048 mg/kg | 0,02 mg/kg | 2,4 kat |
Analizlerde özellikle tebufenpyrad sonucu dikkat çekiyor. Ölçülen 0,496 mg/kg, belirtilen 0,01 mg/kg'lık maksimum seviyenin yaklaşık 50 katına karşılık geliyor.
Tebufenpyrad nedir, sağlığa etkisi ne?
Tebufenpyrad, böcek ve akarlarla mücadelede kullanılan bir pestisit. Toksikolojik araştırmalarda özellikle hücresel düzeyde genotoksik etkilere neden olabileceği ortaya konulmuş durumda.
Formetanate sinir sistemini etkileyebiliyor
Üründe tespit edilen ikinci madde formetanate canlıların sinir sistemini bozan bir kimyasal. Formetanate bir karbamat pestisit ve temel toksik etki mekanizması asetilkolinesteraz enziminin baskılanması. Bu enzim sinir sisteminin normal çalışmasında önemli görev üstleniyor.
EFSA'nın 2025'te yayımlanan değerlendirmesinde formetanate hydrochloride'ın ağız yoluyla akut toksisitesinin yüksek olduğu belirtiliyor. Sinir sistemine toksik etkide bulunan formetanate, ABD Çevre Koruma Ajansı tarafından yüksek maruziyette aşırı salya, titreme, kusma ve solunum güçlüğü gibi kolinerjik belirtilerle tabımlanıyor.
Emamectin de limitin 2,4 kat üzerinde
Üçüncü kalıntı böcek öldürücü emamectin oldu. Biberde 0,048 mg/kg emamectin ölçülürken bildirimde verilen maksimum değer 0,02 mg/kg. Böylece kalıntı miktarı sınırın yaklaşık 2,4 katına ulaştı.
Geçen hafta klorpirifos, şimdi 3 pestisit birden
Yeni bildirim özellikle zamanlaması nedeniyle dikkat çekiyor. Geçen hafta yine Türkiye'den Avrupa'ya gönderilen biberlerde klorpirifos kalıntısı tespit edilmesi gündeme gelmişti. Klorpirifosun nörogelişim üzerindeki endişeler nedeniyle AB'de onayının yenilenmemiş olması, haberi kamuoyunda geniş tartışılan bir gıda güvenliği konusu haline getirmişti.
Şimdi ise başka bir biber partisinde tek üründe üç farklı pestisit kalıntısının birden maksimum limitleri aşması, biberde tarım zehir kullanımında yaşanan başı boşluğu ortaya koyuyor.
Biberde 50 kat fazla zehir
Üstelik yeni bildirimde en yüksek aşım yaklaşık 50 kat. Bulgaristan'ın sınır kontrolünde yakaladığı sevkiyat Avrupa pazarına girmeden durdurulup imha edildi. Asıl yanıt bekleyen soru ise şu: İhracat denetiminde yakalanan bu tür ürünlerin benzerleri Türkiye iç pazarında ne ölçüde kontrol ediliyor?
