Türkiye’den Fransa’ya ihraç edilen kuru incirler, bu kez aflatoksin veya okratoksin nedeniyle değil, iki farklı pestisit etken maddesi nedeniyle Avrupa Birliği’nin gıda alarm sistemine takıldı. RASFF kayıtlarına giren bildirime göre, kuru incirlerde permetrin ve tetrametrin tespit edildi.
Ürün piyasaya sürülmeden durduruldu
13 Ocak 2026 tarihli bildirime göre, söz konusu kuru incir partisi henüz piyasaya sürülmeden sınır kontrolünde analiz edildi.
Yapılan incelemelerde, her iki etken maddenin de AB mevzuatına göre izinsiz olduğu ve maksimum kalıntı limitlerinin (MRL) açık şekilde aşıldığı belirlendi.
İki etken madde, iki ayrı ihlal
RASFF bildiriminde yer alan analiz sonuçları şöyle sıralandı:
Permetrin (izinsiz pestisit)
Tespit edilen seviye: 0,30 ± 0,15 mg/kg
AB maksimum limit: 0,050 mg/kg
Tetrametrin (izinsiz pestisit)
Tespit edilen seviye: 0,14 ± 0,070 mg/kg
AB maksimum limit: 0,010 mg/kg
Her iki maddenin de kuru incirde kullanımına izin verilmediği, buna rağmen tespit edilen değerlerin yasal sınırların katbekat üzerinde olduğu kaydedildi.
Permetrin ve tetrametrin nedir?
Permetrin ve tetrametrin, sentetik piretroitler grubunda yer alan insektisitler olarak biliniyor. Bu maddeler genellikle haşere mücadelesinde, ev içi insektisitlerde veya depolama alanlarında böcek kontrolü amacıyla kullanılıyor.
Ancak gıdalarda, özellikle de kuru meyvelerde, kullanımları AB mevzuatı kapsamında yasaklı veya son derece sınırlı durumda.
Uyuz ilaçlamasında kullanılan etken maddeler
İlaçlama şirketleri, uyuz parazitine karşı ilaçlama yaparken de Permetrin ve tetrametrin etken maddelerini kullanıyor.
Permetrinin krem formu da uyuz tedavisinde ilaç olarak kullanılıyor.
permetrin ve tetrametrinin sağlık riskleri
Bilimsel literatüre göre: permetrin, sinir sistemi üzerinde etkili olabilen bir madde. Yüksek veya uzun süreli maruziyet durumlarında baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, hassas gruplarda ise nörolojik etkiler ile ilişkilendiriliyor.
Tetrametrin ise özellikle solunum ve sinir sistemi üzerinde tahriş edici etkilere sahip. Hayvan deneylerinde sinir iletimini etkilediği ve gelişimsel risklerle ilişkilendirildiği bildiriliyor.
Uzmanlar, bu tür maddelere düşük dozda ama sürekli maruziyetin, özellikle çocuklar, hamileler ve bağışıklık sistemi hassas bireyler açısından risk oluşturabileceğine dikkat çekiyor.
Kuru incirde risk profili değişiyor mu?
Türkiye menşeli kuru incirler, AB bildirimlerinde genellikle aflatoksin ve okratoksin gibi küf kaynaklı toksinlerle gündeme geliyordu. Bu son bildirim ise, pestisit kaynaklı risklerin de kuru incir için yeni bir başlık haline gelmeye başladığını gösteriyor.
