Yerel Kalkınma Hamlesi Teşvik Programı 2025 çağrısı sonuçları açıklandı. Program kapsamında desteklenmeye hak kazanan 303 yatırım projesi için toplam 185 milyar liralık sabit yatırım ve 22 bin 479 kişilik istihdam öngörülüyor.
Açıklanan liste, devletin tarım ve gıdada ham ürün üretiminden çok işlenmiş, markalı ve katma değeri yüksek ürünlere yöneldiğini ortaya koydu.
ORDU'YA çikolata MERKEZİ
Gıda projeleri arasında yatırım büyüklüğü açısından en dikkat çekici proje Ordu'da desteklenen "Kakao İşleme ve Endüstriyel Çikolata Üretimi" yatırımı oldu. Üç proje için toplam 11,7 milyar liralık yatırım öngörülüyor.
Türkiye kakao üreticisi olmamasına rağmen dünyanın önemli çikolata üreticileri arasında yer alıyor. Teşvik kapsamındaki yatırımın ihracata dönük üretim kapasitesini artırması bekleniyor.
Maya üretimi stratejik alan olarak öne çıktı
Programın dikkat çeken bir diğer başlığı maya üretimi oldu. Tokat'ta 2,8 milyar liralık, Kırklareli'nde ise 1,3 milyar liralık maya üretim tesisi yatırımları destek kapsamına alındı. Böylece yalnızca maya üretimine yönelik yatırım tutarı 4 milyar lirayı aştı.
Gıda sanayisinin temel girdilerinden biri olan maya, özellikle ekmekçilik ve işlenmiş gıda sektörleri açısından stratejik öneme sahip bulunuyor.
ÇORUM'A LİKİT Yumurta YATRIMI
Desteklenen projeler arasında yumurtanın işlenerek daha yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülmesi de yer aldı. Çorum'da iki ayrı proje kapsamında 1,54 milyar liralık, Bolu'da ise 414 milyon liralık likit yumurta ve yumurta tozu yatırımı desteklenecek.
Yumurta tozu ve likit yumurta ürünleri özellikle sanayi tipi gıda üretimi ve ihracatta yüksek talep görüyor.
Noodle ve hazır gıdalar listede
Türkiye'nin geleneksel yatırım alanlarının dışında kalan bazı ürünler de teşvik kapsamına alındı.
Mardin'de 1,14 milyar liralık Asya eriştesi (noodle) üretim tesisi kurulacak.
Mersin'de bakliyat ürünlerinden katma değerli hazır gıda üretimi için 1,24 milyar liralık yatırım öngörülürken, Yozgat'ta da bakliyat bazlı hazır gıda projeleri desteklenecek.
Karaman'da savunma sanayine yönelik paketlenmiş hazır gıda üretimi, Mersin'de ise organik bebek ve çocuk maması üretimi için yatırım desteği verilecek.
Fonksiyonel gıdalar ve takviyeler yükselişte
Teşvik listesi, fonksiyonel gıdalar ve takviye edici gıdaların da devletin radarına girdiğini gösteriyor.
Ankara'da havuçtan beta karoten ve bitkilerden katma değerli gıda takviyesi üretimi için yaklaşık 500 milyon liralık yatırım desteklenecek. Afyonkarahisar'da gıda kıvam artırıcıları ve bitkisel içerikli gıda takviyeleri üretimi de teşvik kapsamına alındı.
İşlenmiş ürün dönemi
Açıklanan projeler incelendiğinde, teşviklerin önemli bölümünün ham tarımsal üretim yerine işlenmiş gıda ürünlerine yöneldiği görülüyor.
Çikolata, maya, yumurta tozu, noodle, bebek maması, fonksiyonel gıdalar ve yüksek katma değerli süt ürünleri gibi başlıklar, Türkiye'nin tarımsal hammaddeleri daha yüksek ekonomik değere sahip ürünlere dönüştürme stratejisinin yeni örnekleri olarak öne çıkıyor. Özellikle Çanakkale'de desteklenen 3,65 milyar liralık yüksek ekonomik değere sahip endüstriyel süt ürünleri yatırımı da bu dönüşümün dikkat çeken projeleri arasında yer alıyor.
Bu tablo, Yerel Kalkınma Hamlesi kapsamında desteklenen gıda yatırımlarında odağın artık üretim miktarından çok katma değer yaratmaya kaydığını gösteriyor.
