Litvanya Devlet Gıda ve Veterinerlik Hizmetleri (SFVS), etin yanlış saklanması ve çözdürülmesinin gıda kaynaklı hastalık riskini ciddi biçimde artırdığı konusunda tüketicileri uyardı.
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi’nin (EFSA) son bilimsel değerlendirmesine dayanan açıklamada, sığır, koyun ve domuz etinde bakterilerin kesimden dondurmaya, çözülmeden depolamaya kadar tüm süreçte çoğalabildiği belirtildi.
Araştırmaya göre et ürünleri yalnızca bozulmaya neden olan mikroorganizmaları değil, aynı zamanda Salmonella ve Listeria monocytogenes gibi tehlikeli patojenleri de barındırabiliyor. Bu nedenle sıcaklık ve saklama süresi gıda güvenliğinin en kritik unsurları arasında yer alıyor.
Bakteriler sıcaklık yükseldikçe hızla çoğalıyor
EFSA’nın değerlendirmesi, bakterilerin çoğalma hızının doğrudan sıcaklık ve zamana bağlı olduğunu ortaya koyuyor. Et ne kadar uzun süre yüksek sıcaklıkta kalırsa, mikroorganizmaların çoğalma ihtimali de o kadar artıyor.
Araştırmada özellikle şu sıcaklık eşikleri dikkat çekiyor:
+3 – 4 °C: Etin güvenli şekilde saklanabileceği sıcaklık aralığı. Bu koşullarda bakteri üremesi daha yavaş gerçekleşiyor.
+7 °C ve üzeri: Sıcaklığın bu seviyeye çıkması durumunda birkaç gün içinde sağlık riskleri ciddi biçimde artabiliyor.
Uzmanlar, bu nedenle buzdolabının sıcaklığının +4 °C’nin üzerine çıkmaması gerektiğini vurguluyor.
Vakumlu ambalaj her zaman yeterli değil
Et ürünleri çoğu zaman vakumlu ambalaj içinde satılıyor. Bu yöntem dış kirlenmeye karşı koruma sağlasa da uzmanlara göre tek başına yeterli değil.
Eğer ürün yüksek sıcaklıkta saklanırsa, vakumlu ambalaj bakterilerin çoğalmasını engelleyemiyor. Bu nedenle saklama sıcaklığı yine en kritik faktör olmaya devam ediyor.
Etleri yalnızca buzdolabında çözdürün
Uzmanlar, dondurulmuş etin çözülme sürecinin de en az saklama kadar önemli olduğunu belirtiyor. En güvenli yöntem ise eti buzdolabında, yaklaşık +4 °C sıcaklıkta yavaş şekilde çözdürmek.
Bu yöntem bakterilerin çoğalma hızını önemli ölçüde sınırlıyor. Ancak çözülen et daha hassas hale geldiği için mümkün olan en kısa sürede tüketilmesi gerekiyor.
Bilimsel değerlendirmeye göre çözülmüş et, buzdolabında tutulsa bile taze ete kıyasla bakterilerin daha hızlı çoğalabildiği bir ortam oluşturabiliyor.
Çiğ etle çalışırken dikkat edilmesi gereken kurallar
Gıda güvenliği uzmanları tüketicilere şu basit ama kritik kuralları hatırlatıyor:
Buzdolabı sıcaklığı +4 °C’nin üzerine çıkmamalı
Et asla oda sıcaklığında çözdürülmemeli
Çözülmüş et yeniden dondurulmamalı
Çiğ etle temas eden eller, bıçaklar ve yüzeyler mutlaka yıkanmalı
Yetkililer, gıda güvenliği zincirinin son halkasının tüketiciler olduğunu hatırlatarak, doğru sıcaklık ve hijyen kurallarına uymanın gıda zehirlenmesini önlemenin en etkili yolu olduğunu vurguluyor.
