Türkiye’de yaygın olarak tüketilen beyaz ekmeğin besinsel lif, vitamin ve mineral açısından sınırlı olması nedeniyle başlatılan dönüşüm sürecinde yeni bir aşamaya geçildi.
Konya’da pilot olarak uygulanan tam buğday odaklı kampanyanın ardından, ekmek standardının ülke genelinde değiştirilmesi gündeme geldi.
EKMEKTE MALT UNU YASAĞI
Konya'da uygulamasına başlanan proje kapsamında üretilen ekmekler, en az yüzde 70 oranında tam buğday unu içeriyor. Ayrıca kampanya ekmeği üretiminde, kavrulmuş malt unu veya renk verici bileşenler kullanımı yasak.
Malt unu nedir, ekmekte neden kullanılır?
Malt unu, arpa veya buğday tanesinin filizlendirilip kontrollü şekilde kurutulması ve öğütülmesiyle elde ediliyor ve ekmek endüstrisinde esmer ekmeğin rengini güçlendirmek için kullanılıyor.
Yüzde 70 tam buğday oranı, beyaz ekmekten tam buğday ekmeğine kademeli geçiş modelinin temelini oluşturuyor.
Kamu yemekhanelerinde başlayacak
Edinilen bilgilere göre kampanya, ilk etapta kamu kurumlarının yemekhanelerinde uygulanacak. Bir yıl sürecek uygulamanın ardından modelin tüm Türkiye’ye yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Konya’da yürütülen pilot çalışmada, belediyelere ait halk ekmek üretimlerinde ve birçok özel fırında tam buğday unlu ekmek satışlarının kampanya öncesine göre 2 ila 5 kat arttığı bildirilmişti. Özellikle kamu kurumlarının beyaz ekmek yerine kampanya ekmeğine geçiş yaptığı belirtilmişti.
Tam buğday ne DEMEK?
Tam buğday unu; buğday tanesinin kepek, ruşeym ve endosperm dahil tüm kısımlarını içeriyor. Bu sayede lif oranı beyaz una göre daha yüksek oluyor. Yüksek lif içeriği sindirim sistemini desteklerken daha uzun süre tokluk sağlıyor. Ayrıca bazı vitamin ve mineraller açısından da daha zengin bir profil sunuyor.
Uzmanlar, liften fakir beyaz ekmek ağırlıklı beslenmenin uzun vadede metabolik hastalık risklerini artırabileceğine dikkat çekiyor. Bu nedenle ekmek tüketiminde tam buğday oranının artırılması, halk sağlığı politikaları açısından öncelikli başlıklar arasında yer alıyor.
Yeni standart yolda
Mevzuatta besinsel lif için zorunlu değerler henüz bulunmamakla birlikte, kampanya kapsamında belirlenen hedef değerlerin ileride yapılacak düzenlemelere zemin oluşturması bekleniyor.
Yeni uygulamanın yaygınlaşması halinde, “beyaz ekmek” olarak bilinen düşük lifli ekmek üretiminin zamanla azalması ve yerini yüksek oranlı tam buğday unlu ürünlere bırakması öngörülüyor.
Bakanlık kaynakları, sürecin aşamalı ve tüketici alışkanlıklarını dikkate alan bir modelle ilerleyeceğini belirtiyor.
