Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sunulan 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi'nde tarımsal destekler, tarım kredileri ve yatırımları için ayrılan kaynaklar açıklandı.
Anadolu Ajansı'nın bütçe teklifinden derlediği bilgilere göre tarım sektörüne ayrılan toplam kaynak, 2026 yılına göre yaklaşık yüzde 47 artırılarak 1 trilyon 305 milyar TL'ye çıkarıldı.
Doğrudan tarımsal destek bütçesi ise 168 milyar TL'den 235 milyar TL'ye yükseltildi. Böylece çiftçilere yönelik doğrudan destek ödeneğinde yaklaşık yüzde 40 artış öngörüldü.
Türkiye'de kaç çiftçi var? Bakanlık 2026 rakamını açıkladı
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın TBMM'ye verdiği Temmuz 2026 tarihli yanıta göre Türkiye'de Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıtlı çiftçi sayısı 2 milyon 379 bin.
Bu sayı 2022 yılında 2 milyon 178 bin, 2024 yılında 2 milyon 341 bin, 2025 yılında ise 2 milyon 364 bin seviyesindeydi.
Gıda Bülteni, 2027 yılı için açıklanan tarımsal destek bütçesinin çiftçi başına düşen teorik karşılığını bu güncel kayıtlı çiftçi sayısına göre hesapladı.
235 milyar TL'lik destek çiftçi başına 98 bin 781 TL
2027 yılı için ayrılması planlanan 235 milyar TL'lik doğrudan tarımsal destek bütçesi, 2 milyon 379 bin kayıtlı çiftçiye eşit olarak bölündüğünde kişi başına yıllık yaklaşık 98 bin 781 TL düşüyor.
Bu tutarın aylık karşılığı ise yaklaşık 8 bin 232 TL.
Ancak bu hesap, her çiftçinin 2027 yılında 98 bin 781 TL destek alacağı anlamına gelmiyor.
Gerçek ödemeler; üretim yapılan arazi büyüklüğü, yetiştirilen ürün, hayvan varlığı, üretim planlaması ve ilgili destekleme programlarının şartlarına göre farklılaşıyor.
Toplam tarım bütçesinin çiftçi başına karşılığı 548 bin 550 TL
2027 bütçesinde doğrudan desteklerin dışında tarımsal kredi sübvansiyonları, yatırımlar, vergi avantajları ve kamu kuruluşlarına yönelik kaynaklar da bulunuyor.
Bu kalemlerin toplamı 1 trilyon 305 milyar TL'ye ulaşıyor. Gıda Bülteni'nin hesaplamasına göre toplam tarımsal kaynak, ÇKS'ye kayıtlı 2 milyon 379 bin çiftçiye bölündüğünde kişi başına yaklaşık 548 bin 550 TL düşüyor.
Bütçenin kalemlere göre dağılımı ve çiftçi başına teorik karşılığı şöyle:
| Bütçe kalemi | 2027 tutarı | Çiftçi başına |
|---|---|---|
| Doğrudan tarımsal destekler | 235 milyar TL | 98.781 TL |
| Tarımsal kredi desteği | 325 milyar TL | 136.612 TL |
| Tarım yatırımları | 268 milyar TL | 112.652 TL |
| Vergi harcamaları | 342 milyar TL | 143.758 TL |
| Tarımsal KİT finansmanı, müdahale alımları ve ihracat destekleri | 135 milyar TL | 56.747 TL |
| Toplam | 1 trilyon 305 milyar TL | 548.550 TL |
Not: Hesaplamalar, Bakanlığın açıkladığı yaklaşık 2 milyon 379 bin ÇKS kayıtlı çiftçi sayısı üzerinden yapılmıştır. Tutarlar yuvarlanmıştır.
548 bin TL'nin tamamı çiftçiye ödenecek mi?
Hayır. Toplam tarım bütçesinin çiftçi sayısına bölünmesiyle elde edilen 548 bin 550 TL, doğrudan destek ödemesi değil, bütçedeki toplam kaynakların istatistiksel karşılığı.
Örneğin 325 milyar TL'lik tarımsal kredi desteği, çiftçilere dağıtılacak faizsiz kredi miktarını değil, tarımsal finansmanı desteklemeye yönelik bütçe kaynağını ifade ediyor.
ÇİFTÇİ VERGİ DESTEĞİ NE DEMEK?
268 milyar TL'lik yatırım ödeneği ise sulama altyapısı ve diğer tarımsal yatırımlar için kullanılabilecek kaynakları kapsıyor.
342 milyar TL'lik vergi harcaması, devletin çeşitli vergi indirimleri, istisnaları ve muafiyetleri nedeniyle tahsil etmekten vazgeçeceği gelirleri ifade ediyor.
Bu nedenle doğrudan tarımsal destek bütçesi olan 235 milyar TL ile diğer tarımsal kaynakların birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerekiyor.
Tarımsal desteklerden yararlanan çiftçi sayısı daha fazla
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 12 Ağustos 2026 tarihinde yayımladığı istatistik bültenine göre tarımsal desteklerden yararlanan kayıtlı çiftçi sayısı yaklaşık 2,9 milyon.
Bu sayı yalnızca ÇKS kayıtlılarını değil, Bakanlığın diğer kayıt sistemlerindeki destek yararlanıcılarını da kapsıyor.
ÇİFTÇİ BAŞINA YILLIK 81 BİN TL TARIM DESTEĞİ
235 milyar TL'lik doğrudan tarımsal destek bütçesi, 2,9 milyon yararlanıcıya bölündüğünde yıllık ortalama 81 bin 34 TL'ye karşılık geliyor.
Tüm tarımsal kaynakların 2,9 milyon kişiye bölünmesi durumunda ise kişi başına teorik karşılık 450 bin TL oluyor.
2027 tarım destekleri ne zaman ödenecek?
TBMM'ye sunulan 2027 bütçesindeki rakamlar henüz teklif aşamasında.
Bütçenin kabul edilmesinin ardından tarımsal destek ödemeleri ilgili mevzuat ve ödeme takvimleri doğrultusunda gerçekleştirilecek.
ÇKS'ye kayıtlı çiftçilerin yararlanabileceği bitkisel üretim destekleri, hayvancılık destekleri, kırsal kalkınma hibeleri ve tarımsal kredi imkanları için başvuru ve ödeme şartları ilgili kurumların düzenlemelerine göre uygulanacak.
