Avrupa’da yoğurttan kahveye, çikolatadan fermente sebzelere kadar pek çok ürün günlük beslenmenin parçası. Ancak bu gıdaların hangi bölgelerde, ne sıklıkta ve ne miktarda tüketildiğine ilişkin kapsamlı veriler sınırlı. Yeni bir araştırma, Avrupa’nın farklı bölgelerindeki tüketim alışkanlıklarını inceleyerek bu alandaki verileri bir araya getirdi.
British Journal of Nutrition dergisinde yayımlanan çalışmada, Avrupa’nın dört bölgesindeki 53 ülkeden 12 bin 646 yetişkinin verileri değerlendirildi. Araştırma, fermente gıdaların tüketilme yaygınlığının yanı sıra günlük ve haftalık tüketim miktarlarını da ele aldı.
Araştırmaya 12 bin 646 yetişkin katıldı
Promoting Innovation of Fermented Foods (PIMENTO) araştırması kapsamında veriler, çevrim içi anketlerle toplandı. Katılımcılardan fermente gıdaları ne sıklıkta tükettiklerini ve porsiyon miktarlarını bildirmeleri istendi.
Araştırmacılar, gıdaları 15 ana grupta değerlendirdi. Sonuçlar Kuzey Avrupa, Orta ve Doğu Avrupa, Batı Avrupa ve Güney Avrupa bölgelerine göre karşılaştırıldı.
Araştırmada katılımcıların yaş, cinsiyet ve bölgesel nüfus dağılımları da analizlerde dikkate alındı. Bununla birlikte, katılımcıların rastgele seçilmemesi ve tüketim bilgilerinin kişilerin kendi beyanlarına dayanması, sonuçların yorumlanmasında dikkate alınması gereken sınırlılıklar arasında yer aldı.
Fermente süt ürünlerini tüketenlerin oranı yüzde 94’ü aştı
Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri, fermente süt ürünlerinin Avrupa’nın dört bölgesinde de yaygın tüketilmesi oldu.
Katılımcıların yüzde 94,1 ila yüzde 95,6’sı fermente süt ürünleri tükettiklerini bildirdi. Bu ürünleri tüketen kişiler arasında günlük ortanca tüketim miktarı bölgelere göre 66,7 ila 80,1 gram arasında değişti.
Bununla birlikte, fermente süt ürünlerinin tüketilme oranı bölgeler arasında önemli farklılık göstermese de tüketim miktarları aynı değildi. Bulgular, bir gıdanın ne kadar yaygın tüketildiği ile ne miktarda tüketildiğinin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koydu.
Kahve ve çikolata fermente gıda mı? 
Araştırmada yoğurt ve diğer fermente süt ürünlerinin yanı sıra kahve, çikolata ve fermente tahıl ürünleri de incelendi.
Kahve ve çikolatanın bu grupta yer almasının nedeni, üretim süreçlerinde fermantasyonun rol oynaması. Ancak bu sınıflandırma, ürünlerin tüketildiği sırada mutlaka canlı mikroorganizmalar içerdiği anlamına gelmiyor.
Araştırmada kahve tüketimi Avrupa genelinde yaygın görüldü. Kahve içen katılımcılar arasında günlük ortanca tüketim miktarı bölgelere göre 60 ila 73,1 mililitre arasında değişti.
Çikolata, fermente süt ürünleri, fermente sebzeler, fermente tahıllar ve kahve, araştırmada ele alınan dört Avrupa bölgesinin tamamında yüksek tüketim yaygınlığına sahip gruplar arasında yer aldı.
Fermente sebzeler ve baklagiller daha az miktarda tüketildi
Araştırma, fermente gıdaların tümünün aynı sıklıkta veya miktarda tüketilmediğini de gösterdi.
Fermente sebzelerde günlük ortanca tüketim miktarı bölgelere göre 4,4 ila 8,4 gram arasında kaldı. Fermente et ve balık ürünleri ile fermente baklagillerin haftalık tüketim miktarları da düşük seviyelerde ölçüldü.
Bitkisel süt ve et alternatiflerinin tüketimi ise bölgesel farklılık gösterdi. Bu ürünlerin tüketildiğini bildirenlerin oranı Batı Avrupa’da yüzde 72,8’e ulaştı. Buna karşın, tüketim miktarları değerlendirildiğinde bu ürünlerin haftalık tüketiminin sınırlı olduğu görüldü.
Şarap, bira, sirke ve fermente baklagiller gibi diğer ürün gruplarında da tüketim oranları bölgelere göre değişti. Araştırmacılar, fermente gıdaların tüketim alışkanlıklarının Avrupa genelinde tek tip olmadığını belirledi.
