Gıda fiyatlarındaki artış eylülde yeniden hızlandı. Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Ar-Ge birimi KAMUAR'ın Türkiye'nin büyük bölümünde yaygın şubeleri bulunan zincir marketlerden derlediği fiyatlarla hazırladığı araştırmaya göre, 64 temel gıda maddesinden oluşan sepetin fiyatı eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 2,7 yükseldi.
Araştırmada, gıda fiyatlarının 76 aydır aralıksız olarak bir önceki aya göre arttığı belirtildi. Eylül 2021'den bu yana toplam artışın yüzde 2 bin 243'e ulaştığı hesaplandı.
Buna göre Eylül 2021'de 100 TL'ye alınabilen aynı gıda sepetinin maliyeti Eylül 2026'da 2 bin 343 TL'ye yükseldi.
Gıda fiyatları eylülde NE KADAR ARTTI?
KAMUAR verilerine göre gıda fiyatlarındaki aylık artış yaz aylarında yavaşlamıştı. Haziranda yüzde 1,9, temmuzda yüzde 1,6 ve ağustosta yüzde 0,5 olarak kaydedilen aylık artış, eylülde yüzde 2,7'ye çıktı.
Araştırmada, yüksek gıda enflasyonunun özellikle işsizler, emekliler, ücretliler ve dar gelirli kesimlerin gıdaya erişimi üzerindeki baskıyı artırdığı ifade edildi.
Kamu çalışanlarının gıda alım gücü geriledi
Araştırmaya göre Eylül 2021'den bu yana kamu çalışanlarının maaş ve ücretlerindeki artış yüzde 1.292'de kaldı.
Eylül 2021'de ortalama kamu çalışanı ücretinin 100 TL olduğu varsayımıyla yapılan hesaplamada, Temmuz 2026'daki zam sonrasında bu ücretin 1.392 TL'ye çıktığı belirtildi.
Aynı dönemde gıda fiyatlarının 2.343 TL'ye ulaşması nedeniyle bir kamu çalışanının 2021 yılında bir maaşıyla alabildiği gıda sepetinin bugün yalnızca yüzde 59,4'ünü alabildiği hesaplandı.
KAMUAR, bu tabloyu ücretlilerin gıda fiyatları karşısındaki alım gücünde yüzde 40,6 oranında reel kayıp olarak değerlendirdi.
Eylülde en fazla zam hangi gıdanın?
KAMUAR'ın 64 temel gıda maddesini kapsayan araştırmasında, eylül ayında tüm gıda gruplarında fiyat artışı kaydedildi.
Aylık bazda fiyat değişimleri şöyle gerçekleşti:
- Bakliyat: yüzde 9,1
- Taze sebze: yüzde 4,9
- Meyve: yüzde 4,6
- Et ve balık: yüzde 3,4
- Diğer işlenmiş gıdalar: yüzde 3,1
- Margarin ve sıvı yağ: yüzde 2,6
- Süt, süt ürünleri ve yumurta: yüzde 1,1
- Ekmek, pirinç, un ve bulgur: yüzde 0,3
Böylece 64 temel gıda maddesinden oluşan sepetin toplam maliyeti eylül ayında ağustosa göre yüzde 2,7 arttı.
Sebze fiyatları bir yılda ne kadar arttı
Gıda fiyatlarındaki yıllık değişimde en dikkat çekici artış sebzede görüldü.
Eylül 2025-Eylül 2026 döneminde toplam gıda fiyatları yüzde 52,3 yükselirken, sebze fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 137,6 olarak hesaplandı.
Aynı dönemde diğer temel gıda gruplarındaki fiyat değişimleri şöyle oldu:
- Meyve: yüzde 56,4
- Bakliyat: yüzde 55,2
- Et ve balık: yüzde 49,2
- Ekmek, un, bulgur ve makarna: yüzde 45,6
- Diğer gıdalar: yüzde 29,4
- Süt, süt ürünleri ve yumurta: yüzde 28,4
- Yağ: yüzde 25,9
- 2026'nın ilk 9 ayında sebze fiyatları yüzde 100'ü aştı
- Ocak-Eylül 2026 dönemindeki fiyat değişimlerine bakıldığında da özellikle sebze ve meyve fiyatlarındaki yükseliş öne çıktı.
- Bu dönemde sebze fiyatları yüzde 100,1, meyve fiyatları yüzde 54,1, bakliyat fiyatları yüzde 55,2 arttı.
Diğer gıda gruplarında ise artışlar şöyle gerçekleşti:
- Ekmek, un, bulgur ve makarna: yüzde 35,5
- Et ve balık: yüzde 34,5
- Süt, süt ürünleri ve yumurta: yüzde 29,6
- Diğer gıdalar: yüzde 23,1
- Yağ: yüzde 15,7
- Son 12 aylık ortalama gıda fiyatları yüzde 55,5 yükseldi
KAMUAR'ın hesaplamasına göre Ekim 2025-Eylül 2026 dönemindeki ortalama gıda fiyatları, Ekim 2024-Eylül 2025 dönemindeki ortalamaya kıyasla yüzde 55,5 arttı.
12 aylık ortalama fiyat artışında da sebze ve meyve fiyatlarındaki yükseliş dikkat çekti. Sebzede ortalama fiyat artışı yüzde 101,2, meyvede yüzde 84,6 oldu.
Aynı dönemde et ve balık fiyatları yüzde 60,1, yağ fiyatları yüzde 33,1, bakliyat fiyatları yüzde 33,6, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatları yüzde 35,5 arttı.
Ekmek, un, bulgur ve makarna grubundaki ortalama fiyat artışı yüzde 39, diğer gıda ürünlerindeki artış ise yüzde 34,3 olarak hesaplandı.
