Zeytinde bu yıl üreticinin korktuğu “bolluk sorunu” ilk işaretlerini vermeye başladı. Ancak ağaçların zeytinle dolu olması üreticiyi sevindirmek yerine yeni bir endişeyle karşı karşıya bırakıyor: Ürün çok olursa zeytin para edecek mi, toplama maliyetini karşılamayan ürün dalda mı kalacak?
Bu endişenin ilk somut örneklerinden biri Aydın'ın Didim ilçesinden geldi.
Köyde karar alındı: 10 gün zeytin toplanmayacak
Didim'in önemli zeytin üretim merkezlerinden Akköy Mahallesi'nde üreticiler ile zeytin alıcıları bir araya gelerek fiyatları değerlendirdi.
Akköy Mahallesi Muhtarlığı'nın duyurusuna göre toplantının ardından 10 gün süreyle siyah zeytin toplanmaması ve alıcıların da ürün satın almaması kararlaştırıldı.
Bölgede açıklanan siyah zeytin alım fiyatları büyüklüğüne göre değişiyor. Duble zeytin için kilogram başına 100 TL, 1 numara için 80 TL, 2 numara için 60 TL, 3 numara için 40 TL, 4 numara için ise 30 TL fiyat açıklandı.
NEDEN ZEYTİN TOPLANMIYOR
Üreticiler ise işçilik, gübre, ilaç, mazot ve sulama maliyetleri dikkate alındığında bu fiyatların yeterli olmadığını savundu.
Üreticilerin ortak kararıyla Akköy sınırları içerisinde 10 gün boyunca siyah zeytin hasadı ve alım satımı yapılmaması kararlaştırıldı. Üreticiler bu sürede fiyatların yükselmesini bekleyecek.
“Toplama maliyeti bile fiyatların üzerinde”
Akköy'deki üreticilerin itirazında özellikle hasat maliyeti öne çıkıyor. Üretici temsilcileri, mevcut fiyatlarla hasat yapmanın kendilerini daha fazla borçlandıracağını belirterek, alıcılarla birlikte hareket etme kararı aldıklarını açıkladı.
Böylece zeytinde yüksek rekoltenin fiyatları baskılayacağı yönündeki sezon öncesi uyarılar, daha hasadın başlangıcında ürünün geçici olarak dalda bırakılması kararına dönüştü.
Zeytin çok, üreticinin endişesi fiyat
Benzer uyarılar Manisa'dan da geliyor. Kırkağaç Ziraat Odası Başkanı Emin Özarı da yüksek rekolte nedeniyle zeytin ve zeytinyağı fiyatlarının baskı altında kalacağı belirterek, zeytinyağında litre, sofralık zeytinde ise kilogram başına ürün desteğinin yeniden uygulanmasını talep etti.
Zeytinyağı için litre başına 50 TL destek istediler
Ege'deki üretici örgütlerinin hükümete yaptığı destek çağrısı da sezon başlamadan önce gelmişti.
Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği ile Ege Bölgesi ziraat odaları, zeytinyağında litre başına 50 TL devlet desteği talebiyle Hazine ve Maliye Bakanlığına dilekçe gönderdi.
Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği Başkanı Fikret Akova, iç ve dış piyasadaki zeytinyağı fiyatlarının üretim maliyetlerinin altında kaldığını belirterek üreticinin desteğe ihtiyacı olduğunu söyledi. Üretici örgütleri, yüksek rekoltenin yanı sıra İspanya'daki üretim artışının da dünya fiyatlarını aşağı çekmesinden endişe ediyor.
Rekor üretimde soru değişti: Zeytin dalda kalır mı?
Türkiye açısından 2026, zeytinde ürünün azlığının değil bolluğun nasıl yönetileceğinin tartışıldığı bir yıl olmaya aday.
TÜİK'in yüzde 55,7'lik üretim artışı tahmini gerçekleşirse Türkiye yaklaşık 3,8 milyon tonla tarihi seviyelerden birine ulaşacak. Ancak üretici açısından belirleyici olan yalnızca kaç ton zeytin toplandığı değil, zeytinin hangi fiyattan satılabileceği olacak.
Akköy'de alınan 10 günlük hasat yapmama kararı, şimdilik tek bir üretim bölgesindeki yerel bir tepki. Ancak Manisa'dan Balıkesir'e üretici örgütlerinin yaptığı destek çağrıları, yüksek rekoltenin fiyat üzerindeki etkisine ilişkin kaygının daha geniş bir bölgede yaşandığını gösteriyor.
