Türkiye'de yaklaşık 400 bin ailenin geçim kaynağı olan fındıkta, büyük alıcıların fiyatları birlikte belirleyerek üreticinin kazancını baskılayıp baskılamadığı Rekabet Kurumu'nun incelemesine alındı.
Rekabet Kurumu, 6 Kasım 2026 tarihinde yaptığı açıklamayla fındık piyasasında soruşturulan şirket sayısının yediye yükseldiğini duyurdu.
Kurum, şirketlerin fındık alım fiyatlarını ve alım politikalarını koordineli biçimde belirleyerek piyasadaki fiyat oluşumunu etkileyip etkilemediğini araştırıyor.
Fındıkta hangi şirketlere soruşturma açıldı?
Rekabet Kurumu'nun açıklamasına göre soruşturma kapsamındaki şirketler şöyle: “Ferrero Fındık, Atalay Fındık, Balsu Gıda, Karaçuha Tarım Ürünleri, Ofi Tarım, Özyılmaz Fındık, Şenocak Gıda.”
FERRERO KİMİN?
Listede Nutella, Kinder ve Ferrero Rocher markalarının sahibi İtalyan Ferrero'nun yanı sıra, iş insanı Cüneyt Zapsu'nun yönetim kurulu başkanı olduğu ve Borsa İstanbul'da BALSU koduyla işlem gören Balsu Gıda da bulunuyor.
Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, 31 Ekim'de yaptığı açıklamada altı büyük fındık alıcısı hakkında 22 Ekim'de soruşturma açıldığını bildirmişti. Son duyuruyla soruşturulan şirket sayısı yediye çıktı.
Fındık fiyatlarında 90 liraya ulaşan fark
Soruşturma, fındık üreticilerinin düşük alım fiyatlarından şikâyet ettiği bir dönemde gündeme geldi.
Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), 2026–2027 sezonu için kabuklu fındık alım fiyatlarını Giresun kalite için kilogram başına 255 TL, Levant kalite için 250 TL olarak açıklamıştı.
Ancak serbest piyasada fiyatlar bu rakamların oldukça altında seyrediyor. Ordu'da 6 Kasım itibarıyla 50 randıman kabuklu fındığın kilogramı yaklaşık 160–170 TL'den alıcı buluyor.
Böylece TMO'nun Levant kalite için açıkladığı 250 liralık fiyatla serbest piyasa arasında kilogram başına 80–90 liralık fark oluşuyor.
Bu fiyat farkı tek başına rekabet ihlalini kanıtlamıyor. Rekabet Kurumu, büyük alıcıların ortak hareket ederek fiyat oluşumuna müdahale edip etmediğini araştırıyor.
Ferrero'nun 45 bin tonluk fındık taahhüdü
Soruşturmanın dikkat çeken başlıklarından biri de Ferrero'nun Türkiye'deki fındık alımları.
Rekabet Kurumu, şirketin daha önce verdiği taahhütlere uyumunun da inceleneceğini duyurdu.
Ferrero'nun 2024 yılında verdiği taahhütler arasında TMO referans fiyatının altında kabuklu fındık almamak, bir sezonda 100 bin tonluk alım sınırını aşmamak ve eylül-aralık döneminde en az 45 bin ton fındık almak bulunuyordu.
Ancak şirket, 2025 yılındaki rekolte düşüşü ve kalite sorunlarını gerekçe göstererek asgari alım taahhüdünün azaltılmasını istemişti.
Rekabet Kurulu, yalnızca 2025 yılı için geçerli olmak üzere 45 bin tonluk alım miktarını 30 bin tona indirmişti. Taahhüt kararına ilişkin yargı süreci de yaşanmıştı. Yeni soruşturmayla Ferrero'nun alım miktarları ve fiyat politikası yeniden gündeme geldi.
Fındık üreticisi için soruşturma ne anlama geliyor?
Türkiye, dünya fındık üretiminin yaklaşık yüzde 70'ini gerçekleştiriyor. Özellikle Ordu, Giresun, Trabzon, Samsun ve Düzce'de çok sayıda ailenin geliri fındık üretimine bağlı.
Rekabet Kurumu'nun soruşturması, büyük alıcıların fiyatları birlikte belirleyerek üreticilerin pazarlık gücünü sınırlandırıp sınırlandırmadığını ortaya koymayı amaçlıyor.
İnceleme sonucunda rekabet ihlali tespit edilirse ilgili şirketlere idari para cezası uygulanabilecek.
Ancak soruşturma açılması, şirketlerin rekabet kurallarını ihlal ettiğinin kesinleştiği veya haklarında ceza kararı verildiği anlamına gelmiyor.
