Gazlı içecekler, limonata ve spor içecekleri yalnızca kilo artışı ve diyabetle değil, mide kanseriyle de ilişkilendirildi.
Gastro Hep Advances dergisinde yayımlanan araştırmada, ABD’de yürütülen Nurses’ Health Study ile Health Professionals Follow-Up Study çalışmalarına katılan 112 bin 284 kişinin verileri incelendi.
Katılımcıların beslenme alışkanlıkları 1986’dan itibaren dört yılda bir kaydedildi. 2021-2022’ye kadar devam eden ve toplam 3,2 milyon kişi-yıllık izleme ulaşan araştırmada 278 mide kanseri vakası tespit edildi.
Mide kanseri riski 2,45 kat yüksek bulundu
Günde birden fazla, yaklaşık 240 mililitrelik şekerli içecek tüketenlerde mide kanseri riski, ayda birden az tüketenlere göre 2,45 kat yüksek çıktı.
En yüksek tüketim grubunda yılda her 100 bin kişi başına yaklaşık 16 mide kanseri vakası görülürken, en düşük tüketim grubunda bu sayı 8 civarında kaldı. Kadınlarda risk artışı yaklaşık üç kat, erkeklerde ise iki kat olarak hesaplandı.
Araştırmada yaş, sigara ve alkol kullanımı, vücut ağırlığı, fiziksel aktivite ile kırmızı ve işlenmiş et tüketimi gibi mide kanseri riskini etkileyebilecek unsurlar da hesaba katıldı.
Yapay tatlandırıcılı içeceklerle mide kanseri arasında ise benzer bir bağlantı bulunmadı. Araştırmanın sonuçları
Şekerli içecekler kanser riskini artırır mı?
Araştırmacılar şekerli içeceklerin kilo artışı, insülin direnci, kronik inflamasyon, hormonal dengesizlik, DNA hasarı ve bağırsak mikrobiyotasındaki değişimler üzerinden kanser gelişimine katkıda bulunabileceğini değerlendiriyor.
Şekerli içeceklerin temel bileşenlerinden fruktoz da araştırmada ayrıca incelendi. Toplam fruktoz tüketimi yükseldikçe mide kanseri riskinin artması, metabolik bozulma ihtimalini destekleyen bulgulardan biri oldu.
Benzer araştırmalarda şekerli içecek tüketimi erken yaşta görülen kolorektal kanserle ilişkilendirilmişti. 2026’da 1,5 milyondan fazla kişinin incelendiği başka bir çalışmada da günlük şekerli içecek tüketimindeki artışın bazı karaciğer kanseri türlerinde daha yüksek riskle bağlantılı olduğu belirlendi. Karaciğer kanseri araştırması
Şekerli içecekler zararlı mı?
Mevcut bilimsel kanıtlar, düzenli şekerli içecek tüketimini obezite, tip 2 diyabet, kalp-damar hastalıkları, diş çürükleri ve karaciğer yağlanmasıyla ilişkilendiriyor. Yeni araştırma bu listeye mide kanseri açısından da dikkat çekici bir risk işareti ekledi.
Şekerli içecek kilo aldırır mı?
Şekerli içecekler yüksek kalori sağlarken katı yiyecekler kadar tokluk oluşturmuyor. İçecekle alınan enerji, sonraki öğünlerde daha az yemek yenerek tamamen dengelenmediği için düzenli tüketim kilo artışına yol açabiliyor.
Randomize araştırmaların meta-analizinde, beslenmesine şekerli içecek eklenen yetişkinlerde ortalama 0,83 kilogram daha fazla kilo artışı belirlendi. Dünya Sağlık Örgütü de şekerli içeceklerin azaltılmasının sağlıklı vücut ağırlığının korunmasına yardımcı olduğunu bildiriyor.
Şekerli içecek kanser ilişkisi
Araştırmanın uzun takip süresi ve beslenme verilerinin düzenli yenilenmesi bulguyu güçlendiriyor. Ancak 112 binden fazla katılımcıya karşılık yalnızca 278 mide kanseri vakasının görülmesi, H. pylori verilerinin sınırlı kalması ve önceki bir Japon araştırmasında aynı bağlantının bulunmaması önemli belirsizlikler oluşturuyor.
Çalışma şekerli içeceklerle mide kanseri arasında güçlü bir ilişki gösterse de risk oranının farklı toplumlarda yapılacak araştırmalarla doğrulanması gerekiyor.
