Rusya ile Ukrayna arasında süren çatışma ortamı, küresel piyasalarad tahıl fiyatlarının artmasına neden oluyor.
Krizin bir diğer yansıması da Türkiye'nin dünya lideri olduğu un ihracatı ve İtalya'nın ardından dünya ikincisi olduğu makarna üretiminde hissediliyor.
Dünya gazetesine konuşan DEİK/ Türkiye-Ukrayna İş Konseyi Başkanı İsmail Ziya Uzel, Karadeniz’de gemilere yönelik saldırılar nedeniyle, dünya tahıl piyasasında büyük bir arz şoku yaşanabileceğine işaret etti.
BUĞDAY ARZI TEHLİKEDE
Uzel, “Karadeniz’deki krizin uzaması halinde enerji piyasasında yaşanan fiyat şokunun benzerini, tahılda da görebiliriz. Bu bir arz-talep meselesidir. Ürün pazara inemedikçe küresel gıda fiyatları fırlayacaktır. Eğer bölgeden buğday akışı durursa, dünya lideri olduğumuz un ve makarna ihracatımız çok ağır darbe alacaktır” dedi.
Rusya ve Ukrayna’nın dünya tahıl üretiminde yüzde 32’lik paya sahip olduğunu belirten Uzel, bu hacmin denizyolu taşımacılığı dışında başka bir modla dünya pazarlarına ulaştırılmasının mümkün olmadığını söyledi.
TÜRKİYE BUĞDAYDA KENDİ KENDİNE YETERLİ DEĞİL Mİ?
Türkiye'nin buğday rekoltesi kendi tüketimi için yeterli olsa da, un ve makarna ihracatındaki lider ülke olması nedeniyle Karadeniz buğdayının en başlıca alıcısı Türkiye. Bir diğer ifadeyle Türkiye, Ukrayna ve Rusya'dan aldığı buğdayı işleyerek, makarna ve una dönüştürüp başta Kuzey Afrika ve Ortadoğu olmak üzere birçok ülkeye ihraç ediyor.
Makarna ihracatına artış YAŞANIYORDU
Bu yılın (2026) ilk yarısında Türkiye, 163 ülke ve serbest bölgeye 812 bin 504 ton makarna gönderdi.
Bu ihracattan 485 milyon 521 bin dolar gelir elde edilirken geçen yılın aynı dönemine göre ihracat miktarında yüzde 20,2, değerde de yüzde 13,5 artış kaydedildi.
Türkiye'nin makarna ihracatında ilk sırada 79 milyon 690 bin dolarla Somali yer aldı. Bu ülkeyi 46 milyon 996 bin dolarla Gana, 45 milyon 461 bin dolarla Irak takip etti.
KARADENİZ BUĞDAYINA NEDEN İHTİYAÇ VAR
Türkiye’nin un ve makarna ihracatında dünyada ilk sıralarda yer aldığını hatırlatan Uzel de, Afrika ve Uzak Doğu pazarlarında rekabetçi fiyat oluşturabilmek için Rusya ve Ukrayna’nın daha düşük maliyetli buğdayına ihtiyaç duyulduğunu anlattı.
İMEAK Deniz Ticaret Odası Meclis Başkanı Başaran Bayrak da Türk ihracatçısının geçici olarak Romanya üzerinden karayolu ve demiryolu güzergâhlarına yöneldiğini belirtti.
