Avrupa’da tüketicilerin en çok güvendiği ürün kategorilerinden biri olan “extra virgin” yani natürel sızma zeytinyağları, bu kez laboratuvar sonuçlarıyla gündemde.
ZEYTİNYAĞINDA PESTİSİT
Almanya’da gerçekleştirilen analizlerde; 30 farklı sızma zeytinyağı incelendi, ürünlerin bir bölümü “duyusal kusurlu” bulundu, çok sayıda üründe pestisit kalıntısı saptandı, bazı ürünlerde mineral yağ bileşenlerine rastlandı.
Araştırmayı yapan uzmanlar, bazı yağların “extra virgin” etiketi taşımaması gerektiğini savundu.
sadece 2 ürün tam not alabildi
ÖkoTest'in gerçekleştirdiği testte incelenen zeytinyağlarının fiyatları litre başına 420 TL ile 1500 TL arasında değişti. Analiz edilen ürünlerin 18’i organik sertifikalıydı. Ancak analizler sonunda; yalnızca 2 ürün “çok iyi”, 7 ürün ise “başarısız” olarak değerlendirildi.
Uzman tadım panelleri bazı yağları, “ekşi”, “keskin”, “çamurlu” olarak tanımladı.
“extra virgin” etiketi tartışma konusu oldu
AB mevzuatına göre bir zeytinyağının “natürel sızma” olarak satılabilmesi için, duyusal kusur taşımaması, belirli asitlik sınırlarını aşmaması, mekanik yöntemlerle elde edilmesi gerekiyor.
Ancak Alman analizinde bazı ürünlerin bu kriterleri karşılamadığı belirtildi.
Uzmanlara göre, kötü depolama, zeytinlerin geç işlenmesi, fermantasyon ve oksidasyon gibi nedenler yağda “bayat”, “ekşi” ve “çamurlu” tatlara yol açabiliyor.
organik ZEYTİNYAĞLARINDA bile pestisit bulundu
Araştırmanın en dikkat çekici bölümlerinden biri de pestisit analizleri oldu. Test edilen geleneksel ürünlerin büyük bölümünde birden fazla pestisit kalıntısı bulundu. Ancak dikkat çeken ayrıntı, bazı organik zeytinyağlarında da pestisit izlerine rastlanması oldu.
Bazı organik örneklerde, aynı yağ içinde 6 farklı pestisit kalıntısı tespit edildiği aktarıldı.
kanser ve hormon tartışmaları yaratan pestisitler
Laboratuvar analizlerinde öne çıkan bazı etken maddeler; difenokonazol, tebukonazol, lambda-sihalotrin, trifloksistrobin oldu.
Uzmanlar zeytinyağlarındaki bazı mantar ilaçlarının kanser ve üreme sistemi üzerindeki olası etkileri, PFAS grubuyla ilişkilendirilen kimyasalların çevresel kalıcılığı nedeniyle tartışmalı olduğuna dikkat çekti.
zeytinyağında mineral yağ alarmı
Analizlerde yalnızca pestisitler değil, mineral yağ bileşenleri de gündeme geldi. Laboratuvarda test edilen tüm ürünlerde en az eser miktarda MOSH/MOAH tipi mineral yağ kalıntıları bulunduğu açıklandı.
Özellikle MOAH grubundaki bazı bileşiklerin, kanserojen ve mutajenik risk taşıyabileceği yönündeki bilimsel tartışmalar uzun süredir devam ediyor.
“organik”, “soğuk sıkım” ve “premium” algısı sorgulanıyor
Son yıllarda tüketiciler, “organik”, “soğuk sıkım”, “erken hasat”, “premium” ifadelerini daha güvenli ve daha sağlıklı ürünlerle eşleştiriyor.
Ancak Almanya’daki analizler, etiketlerdeki iddiaların her zaman kalite garantisi anlamına gelmediğini yeniden gündeme taşıdı.
Uzmanlara göre, bir zeytinyağının gerçekten kaliteli olup olmadığını anlamanın en önemli yolu; izlenebilir üretim, doğru depolama, güvenilir analizler, bağımsız denetimler olarak öne çıkıyor.
Avrupa’daki analizler sektörde yeni tartışma başlatabilir
Avrupa’da zeytinyağına yönelik laboratuvar kontrollerinin giderek sıkılaşması, yalnızca belirli markaları değil, genel olarak sektörün üretim ve kalite standartlarını yeniden tartışmaya açıyor.
Özellikle, iklim krizi, zeytin verimindeki düşüş, artan maliyetler, zararlı baskısı nedeniyle üreticilerin daha fazla baskı altında olduğu belirtiliyor.
