Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Ar-Ge birimi KAMUAR, Eylül 2026 gıda fiyatları araştırmasının sonuçlarını açıkladı.
Türkiye'nin büyük bölümünde şubeleri bulunan zincir marketlerden derlenen fiyatlarla, vatandaşların tüketim alışkanlıklarına göre belirlenen 64 temel gıda maddesinden oluşturulan sepet esas alınarak yapılan hesaplamaya göre gıda fiyatları eylülde bir önceki aya göre yüzde 2,73 yükseldi.
Böylece yaz aylarında yavaşlayan aylık fiyat artışı eylülde yeniden hızlandı. Gıda fiyatları haziranda yüzde 1,9, temmuzda yüzde 1,6, ağustosta yüzde 0,5 artmıştı.
KAMUAR'ın hesaplamasına göre gıda fiyatlarındaki kesintisiz aylık yükseliş de 76'ncı aya ulaştı.
Son bir yılda en çok sebze pahalandı
Eylül sonu itibarıyla gıda fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 52,3 olarak hesaplandı. Ancak gıda grupları ayrı ayrı incelendiğinde tüketicinin karşılaştığı fiyat artışlarının önemli ölçüde farklılaştığı görülüyor.
Son bir yılda en yüksek artış sebzede yaşandı. Sebze fiyatları yüzde 137,6 yükseldi. Başka bir ifadeyle bir yıl önce 100 liraya alınabilen aynı miktardaki sebze sepetinin maliyeti, endeksteki değişim esas alındığında yaklaşık 238 liraya ulaştı.
Sebzeyi yüzde 56,4 ile meyve ve yüzde 55,2 ile bakliyat izledi.
| Gıda grubu | Son 1 yıllık fiyat artışı |
|---|---|
| Sebze | %137,6 |
| Meyve | %56,4 |
| Bakliyat | %55,2 |
| Et ve balık | %49,2 |
| Ekmek, un, bulgur, makarna | %45,6 |
| Diğer gıdalar | %29,4 |
| Süt, süt ürünleri ve yumurta | %28,4 |
| Yağ | %25,9 |
Sebzedeki yüzde 137,6'lık yükseliş, yüzde 52,3 olarak hesaplanan genel yıllık gıda fiyat artışının da yaklaşık 2,6 katına karşılık geliyor.
Et ve balık bir yılda yüzde 49,2 pahalandı
Mutfak bütçesinde önemli yer tutan et ve balık fiyatları son bir yılda yüzde 49,2 arttı.
Ekmek, un, bulgur ve makarnadan oluşan temel tahıl ürünleri grubundaki yıllık artış ise yüzde 45,6 oldu.
Süt, süt ürünleri ve yumurtada yüzde 28,4; yağ grubunda yüzde 25,9 oranında yükseliş hesaplandı. Salça, zeytin, bal, çay ve tuz gibi ürünlerin de bulunduğu diğer gıda grubundaki artış yüzde 29,4 oldu.
Eylül ayının zam şampiyonu bakliyat
Yıllık tabloda sebze ilk sıradayken yalnızca eylül ayına bakıldığında en yüksek fiyat artışı bakliyatta gerçekleşti.
Bakliyat fiyatları bir ayda yüzde 9,1 yükseldi. Taze sebzede yüzde 4,9, meyvede yüzde 4,6 ve et-balık grubunda yüzde 3,4 artış kaydedildi.
İşlenmiş gıda grubundaki aylık yükseliş yüzde 3,1, margarin ve sıvı yağlarda yüzde 2,6 oldu. Süt, süt ürünleri ve yumurta yüzde 1,1; ekmek-pirinç-un-bulgur grubu ise yüzde 0,3 pahalandı.
Sebze yılbaşından bu yana iki katına çıktı
2026'nın ilk dokuz aylık dönemi de mutfak harcamalarındaki artışın hangi ürünlerde yoğunlaştığını gösteriyor.
Ocak-eylül döneminde sebze fiyatları yüzde 100,1 arttı. Böylece sebze grubunun endeks maliyeti dokuz ayda iki katını aştı.
Aynı dönemde bakliyatta yüzde 55,2, meyvede yüzde 54,1, ekmek-un-bulgur-makarnada yüzde 35,5, et-balıkta yüzde 34,5, süt ürünleri ve yumurtada yüzde 29,6, diğer gıdalarda yüzde 23,1 ve yağda yüzde 15,7 artış kaydedildi.
KAMUAR'ın ilettiği metinde dokuz aylık toplam gıda artışına ilişkin farklı rakamlar yer alıyor. Bültenin üst bölümünde yüzde 41,5, ilgili bölüm başlığında yüzde 40,4, metinde ise yüzde 40,5 oranı verildiği için bu veri teyit edilmeden kullanılmamalı.
100 liralık gıda sepeti 2 bin 343 lira oldu
Araştırmanın uzun dönemli karşılaştırması ise mutfak masrafındaki değişimi daha belirgin ortaya koyuyor.
KAMUAR'ın hesabına göre Eylül 2021'den Eylül 2026'ya kadar geçen beş yılda gıda fiyatları toplam yüzde 2 bin 243 arttı.
Buna göre Eylül 2021'de 100 liraya alınabilen gıda sepeti için Eylül 2026'da 2 bin 343 lira ödemek gerekiyor.
Araştırmaya göre gıda fiyatları Haziran 2020'den bu yana 76 aydır bir önceki aya göre kesintisiz yükseliyor.
