Ramazan Bayramı öncesi çikolata alışverişi hız kazanırken, uzmanlar tüketicileri “etiket okuma” konusunda uyarıyor. Türk Gıda Kodeksi’ne göre gerçek çikolatanın belirli kakao oranlarını taşıması gerekiyor. Peki raflardaki her ürün gerçekten çikolata mı?
Bayram dönemlerinde artan çikolata tüketimi, beraberinde kalite ve içerik tartışmalarını da getiriyor. Ucuz ürünlerin cazibesi artarken, birçok tüketici farkında olmadan “çikolata benzeri ürünler” satın alabiliyor.
Uzmanlara göre gerçek çikolatayı anlamanın yolu ise paketin önüne değil, arkasındaki etikete bakmaktan geçiyor.
Gerçek çikolata nedir?
Türk Gıda Kodeksi’ne göre bir ürünün “çikolata” olarak adlandırılabilmesi için belirli kriterleri sağlaması gerekiyor.
Gıda Kodeksi'ne göre etiketinde “çikolata” yazan bir üründe, en az %35 toplam kakao kuru maddesi olmalı. Ürün aynı zamanda en az %18 kakao yağı içermeli.
Bu değerlerin altında kalan ürünler teknik olarak çikolata değil, “çikolata kaplamalı” ya da “kakao içeren ürün” sınıfına giriyor.
Çikolata alırken etikette ilk neye bakılmalı?
Tüketicilerin en sık yaptığı hata, ürünün markasına veya ambalajına güvenmek. Oysa asıl belirleyici olan içerik listesi.
İlk bakmanız gereken: “kakao oranı”
Eğer ürünün toplam kakao kuru madde oranı %35 ve üzeri ise gerçek çikolata satın alıyorsunuz.
Eğer ürünün toplam kakao kuru madde oranı %20–30 arasındaysa düşük kaliteli bir çikolata ürünüyle karşı karşıyasınız.
Toplam kakao kuru madde oranı yüzde 20'nin altındaysa çikolata değil, çikolata benzeri bir ürün satın alıyorsunuz.
İkinci kritik nokta: yağ türü
Gerçek çikolatada yağ kaynağı kakao yağı olmalı. Çikolatanın temel hammaddelerinden olan kakao yağı, pahalı bir ürün olup kakao çekirdeklerinden elde edilen ve doğal olarak katı halde bulunan bir yağdır.
Kakao yağının pahalı olmasından dolayı kakao yağına ikame olarak soya yağı, pamuk yağı, palm yağı ve ayçiçek yağı gibi yağlar kullanılabilir.
Eğer satın alacağınız ya da tükettiğiniz ürünün etiketinde belirtilen kakao yağı oranı, yüzde 18'den düşükse, “çikolatanız” mevzuata uygun değil.
Sütlü çikolatada kriterler daha farklı
Sütlü çikolata için de Türk Gıda Kodeksi net sınırlar belirliyor. Etiketinde "sütlü çikolata" yazan bir ürünün , en az %25 kakao kuru maddesi, en az %14 süt kuru maddesi, en az %3,5 süt yağı içermesi gerekiyor.
Bu değerlerin altındaki ürünler de kalite açısından tartışmalı kabul ediliyor.
Beyaz çikolata aslında çikolata mı?
Beyaz çikolata en çok kafa karıştıran ürünlerden biri. Gıda Kodeksi'ne göre; “beyaz çikolata”, en az %20 kakao yağı içermeli, beyaz çikolatada en az %14 süt kuru maddesi bulunmalı.
Ancak kakao katı maddesi içermediği için besin değeri ve karakteri klasik çikolatadan farklı.
En büyük tuzak: “çikolata kaplı” ürünler
Market raflarında sıkça görülen bazı ifadeler tüketiciyi yanıltabiliyor; “Çikolata aromalı”, “Kakao kaplı”, “Çikolata soslu”.
Bu ürünler genellikle gerçek çikolata olarak nitelendirilemiyor ama birçok tüketici tarafından çikolata sanılıyor. Üstelik bu tarz ürünler daha çok aroma ve şeker içeriyor.
Bayram alışverişinde düşük fiyatlı bazı ürünlerde kakao oranının düşürülmesi, kakao yağı yerine farklı yağlar kullanılması, şeker oranının artırılması gibi hilelerle karşılaşılabilir.
Okur rehberi: 10 saniyede çikolata testi
Alışverişte hızlı karar vermek için il bakışta şunları kontrol edin;
Kakao oranı %35’in üzerinde mi?
İçeriğinde kakao yağı var mı?
“Çikolata” ifadesi açıkça yazıyor mu?
Bu üç soruya “evet” diyorsanız, büyük ihtimalle gerçek çikolata alıyorsunuz.
