Dünyanın en iyi peyniri hangisi? World Cheese Awards’ta bu sorunun yanıtı her yıl değişiyor. Binlerce ürünün yarıştığı organizasyonda peynirler görünüş, koku, doku, lezzet ve ağızda bıraktıkları his üzerinden değerlendiriliyor.
Guild of Fine Food’un resmî şampiyonlar listesine göre, son beş yarışmada büyük ödül İsviçre, Norveç, Portekiz ve Fransa’ya gitti.
Dünyanın en iyi peynirleri nasıl seçiliyor?
World Cheese Awards’ta ürünler kör tadımla değerlendiriliyor. Jüri, kabuğun ve iç kısmın görünüşünü, kokuyu, gövdeyi ve dokuyu inceliyor; puanlamada lezzet ve ağızda bıraktığı his ağırlık taşıyor. İlk aşamada madalya alan ürünler arasından seçilen Super Gold peynirler yeniden değerlendirilerek finale taşınıyor.
2026: Comté Fort des Rousses — Fransa
Üretici: Fromageries Arnaud
Öne çıkan özelliği: Tarihi kale mahzenlerinde 24 ay olgunlaşması
Fransa’nın Jura bölgesinden gelen Comté PDO Fort des Rousses 24 Months, 2026’da 5 bin 330 peynir arasından şampiyon seçildi. Çiğ inek sütünden yapılan sert peynir, eski bir askeri kalenin mahzenlerinde olgunlaştırılıyor.
Neden seçildi? Finalde peyniri savunan jüri üyesi Rafael Dominguez Gonzalez, lezzetinin ağızda değişerek gelişmesini ve fındığı çağrıştıran yoğun aromalarını öne çıkardı. Jüriyi etkileyen, tek bir baskın tattan çok farklı lezzetlerin oluşturduğu katmanlı yapıydı.
Comté, finalde Ossau-Iraty ve Le Gruyère ile 81 puanda eşitlendi. En yüksek ve en düşük puanların çıkarıldığı hesaplamanın ardından birinciliğe ulaştı.
2025: Gruyère AOP Vorderfultigen Spezial — İsviçre
Üretici: Bergkäserei Vorderfultigen
Öne çıkan özelliği: Uzun olgunlaşmayla gelişen kristalli doku ve yoğun umami
İsviçre’nin Bern kentinde düzenlenen 2025 yarışmasında şampiyon, 18 ay ve üzerinde olgunlaştırılan Gruyère AOP Vorderfultigen Spezial oldu. Peynir, 5 bin 244 ürünün katıldığı yarışmada zirveye çıktı.
Neden seçildi? Jüri, peynirin içindeki ince kristalleri, kırıldığında ortaya çıkan dokusunu ve et suyunu çağrıştıran derin umami lezzetini vurguladı. Buradaki “et suyu” ifadesi bir malzemeyi değil, tadım sırasında algılanan lezzeti anlatıyor.
Peyniri finale taşıyan Perry Wakeman’a göre ürünün güçlü tarafı, yalnızca uzmanları değil, farklı damak zevklerine sahip insanları da heyecanlandırabilecek kadar etkileyici olmasıydı.
2024: Queijo de Ovelha Amanteigado
Üretici: Quinta do Pomar
Öne çıkan özelliği: Kaşıkla yenebilen, neredeyse akışkan iç yapı
Portekiz’in Viseu kentinde yapılan yarışmanın kazananı, çiğ koyun sütünden üretilen Queijo de Ovelha Amanteigado oldu. İspanyol peynir ustası Sonia Marroyo’nun Portekiz’de ürettiği peynir, 4 bin 786 rakibi arasında birinciliğe ulaştı.
Üretimde hayvansal peynir mayası yerine kenger benzeri dikenli bir bitki olan cardoon’dan elde edilen pıhtılaştırıcı kullanılıyor. Üst kısmı açılan peynirin yumuşak içi kaşıkla yenebiliyor.
Neden seçildi? Değerlendirmelerde tereyağımsı, yoğun kıvam ile bitkisel acılığın dengesi öne çıktı. Uzman Patrick McGuigan, bitkisel pıhtılaştırıcının hem dokunun gelişmesinde hem de karakteristik hafif acılıkta rol oynadığını anlattı. Jüri üyesi Manuel Maia da yağ ve protein arasındaki uyumu vurguladı.
2023: Nidelven Blå
Üretici: Gangstad Gårdsysteri
Öne çıkan özelliği: Yoğun, kremamsı dokulu mavi küflü peynir
Norveç’in Trondheim kentinde düzenlenen 2023 yarışmasında, el yapımı Nidelven Blå şampiyon oldu. İnek sütünden üretilen ve altı ila dokuz ay olgunlaştırılan peynir, 4 bin 502 ürün arasından seçildi.
Neden seçildi? Peyniri finalde savunan jüri üyesi Finbar Deery’nin ilk dikkatini çeken özellik dokusuydu: yoğun, kremamsı ve ağızda dolgun bir his bırakan yapı.
Değerlendirmede mavi küf karakterinin diğer tatları bastırmaması da öne çıktı. Hafif acılık ise kusur olarak görülmedi; zengin dokuyu dengeleyen ve peynire derinlik kazandıran bir unsur olarak değerlendirildi.
2022: Le Gruyère AOP Surchoix
Üretici: Vorderfultigen
Olgunlaştırıcı: Gourmino
Öne çıkan özelliği: Dilde eriyen doku ve gelişmiş aroma
2022’de Galler’in Newport kentinde düzenlenen yarışmanın birincisi, Vorderfultigen’de üretilip Gourmino tarafından olgunlaştırılan Le Gruyère AOP Surchoix oldu. Üreticinin açıklamasına göre şampiyon peynir 12 ay olgunlaştırılmıştı. Yarışmaya 42 ülkeden 4 bin 434 peynir katılmıştı.
Neden seçildi? Süper jüri üyesi Christian Zuercher, peynirin ağızda pürüzsüzleşen, dilde eriyen yapısını vurguladı. Otları, meyveleri, kavrulmuş aromaları ve deriyi çağrıştıran tatların bir araya gelmesi, seçim gerekçeleri arasında yer aldı. Bunlar peynirin içindekiler listesi değil, tadım sırasında kullanılan aroma tanımları.
