Denizlerde 15 Nisan’da başlayan genel av yasağı, 31 Ağustos’u 1 Eylül’e bağlayan gece sona eriyor. Karadeniz, Marmara ve Ege’de gırgır ve trol tekneleri yeniden denize açılmaya hazırlanırken, sezonun ilk işaretleri palamudun bu yıl bol olacağını gösteriyor.
Palamut avı ne zaman başladı?
Palamut, aslında genel av sezonundan 15 gün önce tezgâhlara inmeye başladı. Tarım ve Orman Bakanlığı, bu yıl ilk kez uzatma ağlarıyla palamut ve torik avlayan küçük ölçekli kıyı balıkçıları için sezonu 15 gün erkene çekerek 15 Ağustos’ta başlattı.
Kıyı balıkçılarının ağları palamutla dolarken Karadeniz’in farklı kentlerinde fiyatlar da geriledi. Bartın, Zonguldak ve Sakarya’nın Karasu ilçesinde palamutun tanesi 100 TL’den satılmaya başladı.
Palamut ne kadar, çifti kaç TL?
Palamut fiyatları balığın büyüklüğüne ve satıldığı bölgeye göre değişiyor. Karadeniz kıyılarındaki bazı tezgâhlarda tanesi 100 TL’ye kadar düşerken, İstanbul ve diğer büyük kentlerde 125-200 TL arasında değişen fiyatlar görülüyor.
Küçük palamutların çifti 200-250 TL bandında satılırken, yaklaşık 300 gramlık daha büyük balıklarda çift fiyatı 350-380 TL’ye kadar çıkabiliyor. Trabzon Balık Hali’nde ise palamutun tanesi 175 TL’den tezgâha konuldu.
Büyükçekmece’de balıkçılık yapan Dursun Bostancı, palamudun ilk yoğun geldiği günlerde hal fiyatının 50 TL’ye kadar düştüğünü ancak bu fiyatın tekne sahiplerinin mazot ve personel giderlerini karşılamadığını söyledi. Bostancı, bazı balıkçıların maliyet nedeniyle denize çıkmadığını, ardından fiyatların yeniden yükseldiğini belirtti.
“Bu yıl vatandaş palamuta doyacak”
Balıkçılar, Karadeniz ve Marmara’daki palamut sürülerinin yoğunluğunun bereketli bir sezona işaret ettiğini düşünüyor. Genel av sezonunun açılması ve büyük teknelerin denize çıkmasıyla tezgâhlardaki balık miktarının daha da artması bekleniyor.
Balıkçı Mehmetcan Örseloğlu, palamutun şu anda yaklaşık 350 grama ulaştığını belirterek, ilerleyen dönemde ağırlığının 1,5 kilogramı aşabileceğini söyledi. Balıkçı Turgay Memiş ise denizde 15-20 yıl önceki dönemleri hatırlatan bir palamut hareketliliği bulunduğunu ifade etti.
Ancak palamut göç eden bir balık olduğu için bolluğun sezon boyunca aynı düzeyde kalacağının garantisi bulunmuyor. Deniz suyu sıcaklığı, akıntılar ve hava koşulları sürülerin yönünü kısa sürede değiştirebiliyor.
Palamut bolluğuna endişe veren uyarı
Tezgâhlardaki bolluk tüketiciyi ve balıkçı esnafını sevindirirken, bilim insanları küçük palamutların erken ve yoğun avlanmasına karşı uyarıyor.
Sinop Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi ve Tarım ve Orman Bakanlığı Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Osman Samsun, şu anda avlanan palamutların önemli bölümünün 200-250 gram ağırlığında olduğuna dikkat çekti.
Samsun, “Bir ay beklenseydi şu anda 200-250 gram olan bu balıklar 400-450 grama ulaşacaktı” diyerek, aynı balığın kısa süre sonra yaklaşık iki kat daha fazla ürün sağlayabileceğini söyledi.
Henüz üremeden avlanıyorlar
Asıl kaygı ise yalnızca balıkların küçük olması değil. Prof. Dr. Samsun’a göre tezgâhlara gelen palamutların bir bölümü henüz en az bir kez üreme olgunluğuna ulaşmadan avlanıyor.
Bilimsel açıdan bir balığın avlanmadan önce en az bir kez üremesine imkân verilmesi gerektiğini vurgulayan Samsun, küçük boydaki palamutların yoğun avlanmasının gelecek yıllardaki stoklar açısından risk oluşturduğunu belirtti.
Av sezonu ekim ayına mı kaydırılmalı?
Deniz suyu sıcaklıklarının artması, balıkların göç ve büyüme takvimini de değiştiriyor. Prof. Dr. Samsun, iklim değişikliğinin etkileri nedeniyle genel av sezonunun artık 1 Eylül yerine ekim ayında başlatılmasının bilimsel açıdan değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
