Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda ambalajlarında tüketiciyi yanıltabilecek görsellerin kullanımına yönelik kuralları yeniden gündeme getirdi. Bakanlığın paylaştığı bilgilendirmeye göre, kanatlı hayvan ürünlerinde yetiştirme metoduna ilişkin çiftlik ve gezen tavuk görselleri, tüketiciyi yanıltacak şekilde kullanılamayacak.
Düzenleme, özellikle yumurta ambalajlarında sıkça karşılaşılan, yeşil çayırlarda dolaşan tavuk ve doğal çiftlik manzaralarının kullanımını ilgilendiriyor.
Kafeste yetişen tavuk çayırda gösterilemeyecek
Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği Kılavuzu'na göre, ürünlerin ambalajlarında kullanılan görseller gerçek üretim koşullarıyla uyumlu olmak zorunda.
Buna göre kafes sisteminde yetiştirilen tavuklardan elde edilen yumurtaların ambalajında, tavukların açık alanlarda serbestçe dolaştığı izlenimini veren görseller kullanılamayacak.
Ancak düzenleme bütün tavuk veya çiftlik fotoğraflarını yasaklamıyor. Görsellerin ürünün gerçek yetiştirme yöntemini yansıtması gerekiyor. Aynı kural tavuk eti gibi diğer kanatlı ürünleri için de geçerli.
Bakanlığın daha önce yayımladığı düzenlemeye uyum süresi 31 Aralık 2026'da sona erecek. Bu tarihten sonra kurallara uygun olmayan etiketlere sahip ürünler, raf ömrü devam etse bile piyasada bulunamayacak.
Yumurtanın üzerindeki 0, 1, 2 ve 3 kodları ne anlama geliyor?
Yumurta satın alan tüketicilerin, ambalajdaki tavuk görselleri yerine yumurta kabuğuna basılan yetiştirme metodu koduna bakması gerekiyor.
Türkiye'de yumurtaların üzerine damgalanan kodların ilk rakamı, tavuğun hangi yetiştirme sisteminde bulunduğunu gösteriyor:
0: Organik yetiştiricilik
1: Açık dolaşım alanına erişimi olan yetiştiricilik
2: Kafessiz, kümes içinde yetiştiricilik
3: Kafesli yetiştiricilik
Kodun devamında ülke, il, işletme ve kümes bilgileri yer alıyor. Böylece tüketici, yumurtanın üretim yöntemini ve kaynağını kontrol edebiliyor.
Yumurtanın tüketim tarihinde de değişiklik var
Yumurta etiketlerine ilişkin bir başka düzenleme ise 18 Temmuz 2025'te yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yumurta Tebliği değişikliğiyle getirildi.
Düzenlemeye göre yumurta ambalajlarında kullanılan “Son Tüketim Tarihi” ifadesinin yerini “Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi” aldı.
Sofralık yumurtaların tüketiciye ulaştırılabileceği süre de yumurtlama tarihinden itibaren 21 günden 28 güne çıkarıldı. Ancak 28 günü aşan yumurtaların sofralık olarak piyasada bulundurulmasına izin verilmiyor.
Ayrıca A sınıfı yumurtaların yumurtlamadan sonraki 10 gün içinde sınıflandırılması, işaretlenmesi ve paketlenmesi gerekiyor. Bu süre içinde işlemleri tamamlanmayan yumurtalar B sınıfına ayrılarak gıda sanayisinde değerlendiriliyor.
