Türkiye'nin önemli tarımsal ürünlerinden üzümde geçen yıl yaşanan sert üretim kaybının ardından bağlarda yeniden bereketli bir sezon yaşanıyor.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Ankara'nın Kalecik ilçesinde düzenlenen bağ bozumunda yaptığı açıklamada, Türkiye'de bu yıl 3 milyon 850 bin ton üzüm üretimi beklediklerini duyurdu.
2025 yılında üretimin yaklaşık 2,5 milyon ton olduğunu hatırlatan Yumaklı, yağışların bu yıl üzüm başta olmak üzere birçok üründe rekolteyi artırdığını söyledi. Buna göre Bakanlığın tahmini gerçekleşirse üzüm üretimi bir yılda 1 milyon 350 bin ton, yaklaşık yüzde 54 artmış olacak.
Türkiye üzümde dünya devleri arasında
Türkiye yalnızca üretim miktarıyla değil, kuru üzüm ticaretindeki ağırlığıyla da dünya üzüm piyasasının önemli ülkelerinden biri.
Yumaklı, 2024 verilerine göre Türkiye'nin taze üzüm üretiminde dünyada 7'nci, kuru üzüm ihracatında ise 1'inci sırada bulunduğunu açıkladı.
Tarım ve Orman Bakanlığı Tarımsal Ekonomi ve Politika Geliştirme Enstitüsü'nün (TEPGE) üzüm raporu da Türkiye'nin özellikle kuru üzümdeki ağırlığını ortaya koyuyor. Rapora göre Türkiye, 2022'de dünya kuru üzüm ihracatının yüzde 31,7'sini tek başına karşılamıştı.
Türkiye'deki üretimin merkezi ise Manisa. TEPGE'nin 2023 verilerine göre ülke üzüm üretiminin yüzde 36,6'sı Manisa'dan geliyor. Mardin, Denizli, Gaziantep, Mersin, Nevşehir, Hatay, Diyarbakır, Konya ve İzmir de önemli üretim merkezleri arasında bulunuyor.
Geçen yıl don vurdu, bu yıl yağış bereket getirdi
Üretimdeki büyük artışın arkasında geçen yıl yaşanan olağanüstü kayıp da bulunuyor.
Yumaklı, 2025'te ciddi kuraklığın yanı sıra şubat ve nisanda meydana gelen zirai donların üretimi olumsuz etkilediğini belirtti. Bakan'a göre 2026'nın yağışlı geçmesiyle birlikte bağlarda şartlar tersine döndü.
Nitekim 3,85 milyon tonluk tahmin, geçen yıla göre çok büyük artış anlamına gelse de Türkiye için tarihi üretim rekoru değil. TEPGE verilerine göre üzüm üretimi 2020/21 sezonunda 4 milyon 208 bin tona, 2022/23'te ise 4 milyon 165 bin tona ulaşmıştı.
Hatay, Hekimhan ve İznik'ten yüksek rekolte haberleri
Türkiye'nin farklı üretim bölgelerinden son günlerde gelen hasat haberleri de genel üretim artışına işaret ediyor.
Hatay'da yaklaşık 50 bin dekarlık bağ alanından 85 bin ton üzüm bekleniyor. Bunun yaklaşık 81 bin tonunun Hassa'da üretileceği bildirildi. Geçen yıl Hatay'da 84 bin 477 ton ürün elde edilmişti.
Malatya'nın Hekimhan ilçesinde ise geçen yıl zirai don nedeniyle düşen üretimin ardından bu sezon verim ve kalitenin yükseldiği bildirildi. Üreticiler özellikle tanebi ve siyah kurutmalık üzüme talebin güçlü olduğunu, kurutmalık üzümün kilogramının 600, yaş üzümün ise 100 liradan alıcı bulduğunu açıkladı.
Bursa'nın İznik ilçesinde coğrafi işaretli Müşküle üzümünde de yüksek rekolte üreticiyi sevindirdi. Yaklaşık 10 bin dekarlık alanda yetiştirilen Müşküle'de yıllık üretim yaklaşık 30 bin ton seviyesinde bulunurken ürünün kilogramı bu sezon tarlada yaklaşık 35 liradan satılıyor.
Kalecik'te 153 üzüm çeşidi korunuyor
Bakan Yumaklı'nın açıklamasını yaptığı Ankara Üniversitesi Kalecik Bağcılık Araştırma ve Uygulama İstasyonu ise üzümün genetik çeşitliliği açısından dikkat çekiyor.
İstasyonda 153 yerli ve yabancı asma çeşidi korunuyor. Ankara'da üretilen üzümün yaklaşık yarısı da Kalecik ilçesinden geliyor. Yumaklı, üretimdeki artışın yanı sıra üzümün katma değerli ve markalı ürünlere dönüştürülmesinin de hedeflendiğini söyledi.
Bakanlığın 3 milyon 850 bin tonluk tahmini gerçekleşirse Türkiye, 2025'te yaşanan büyük kaybın ardından üzüm üretiminde yeniden son yıllardaki yüksek üretim seviyelerine yaklaşmış olacak.
